CSCA · Vật lý · Thuật ngữ

Hợp lực

Hợp lực là tổng vectơ các lực tác dụng lên cùng một vật. Xem ví dụ, đơn vị và sự khác nhau giữa cân bằng lực với cặp lực tương tác.

Cập nhật nội dung: 14/09/2026 · Tài liệu ôn tập độc lập, không phải ấn phẩm chính thức của đơn vị tổ chức CSCA.

Đối chiếu thuật ngữ: Net force / resultant force (EN) · 合力 (中文)

Hiểu nhanh

Hợp lực là tổng vectơ của tất cả các lực tác dụng lên cùng một vật. Đơn vị là newton, ký hiệu $\mathrm N$.

Trong hệ quy chiếu quán tính, với vật có khối lượng không đổi:

Gia tốc cùng hướng với hợp lực. Vận tốc tại thời điểm đó không nhất thiết cùng hướng với hợp lực.

Ví dụ

Một vật $2\ \mathrm{kg}$ chịu lực kéo ngang $10\ \mathrm N$ sang phải và lực ma sát $2\ \mathrm N$ sang trái. Chọn chiều dương sang phải: $F_{\mathrm{net},x}=10-2=8\ \mathrm N$, nên $a_x=8/2=4\ \mathrm{m/s^2}$.

Hai lực vuông góc nhau phải cộng theo vectơ. Chẳng hạn, hai lực $3\ \mathrm N$ và $4\ \mathrm N$ vuông góc có hợp lực độ lớn $5\ \mathrm N$, không phải $7\ \mathrm N$.

Dễ nhầm ở đâu?

Cặp lực tương tác trong định luật III Newton tác dụng lên hai vật khác nhau; không cộng chúng vào phương trình lực của một vật để nói rằng chúng triệt tiêu. Hai lực cân bằng thì cùng tác dụng lên một vật.

Hợp lực bằng $0$ nghĩa là gia tốc bằng $0$, chứ không bắt buộc vận tốc bằng $0$. Vật có thể đứng yên hoặc chuyển động thẳng đều.